,, Rozmawiamy o emocjach”
Dobra praktyka w Szkole Podstawowej im. Janusza Korczaka w Brodach
Emocje pełnią kluczową rolę w naszym życiu. Są nie tylko wyrazem naszych reakcji na różne sytuacje, ale również informują nas o naszych potrzebach i pragnieniach.
Dzieci często wyrażają swoje emocje w bezpośredni i otwarty sposób. Ignorowanie tych emocji, minimalizowanie ich znaczenia lub karanie dzieci za ich wyrażanie, może prowadzić do długotrwałych problemów, takich jak trudności w radzeniu sobie ze stresem, niska samoocena, problemy z relacjami interpersonalnymi czy zaburzenia emocjonalne.
Dlatego ważne jest, aby nauczyć dzieci, jak zrozumieć, nazwać i odpowiednio wyrażać swoje emocje. Dzięki temu będą one w stanie lepiej radzić sobie z trudnymi sytuacjami, a także nawiązywać zdrowe i satysfakcjonujące relacje z innymi. Wspieranie dzieci w radzeniu sobie z emocjami, zwłaszcza tymi trudnymi, przyczynia się do rozwoju inteligencji emocjonalnej oraz ich prawidłowego rozwoju.
Kluczem do radzenia sobie z agresją i trudnymi emocjami u dzieci jest nauczenie ich, jak bezpiecznie i w zdrowy sposób, nie szkodząc innym, wyrażać swoje uczucia.
Warto być zawsze obok, wspierać i spojrzeć przychylnie na dziecięcy trud radzenia sobie z niełatwymi emocjami. Pamiętajmy, że dziecko radzi sobie ze swoimi emocjami najlepiej, jak potrafi, a jego negatywne zachowanie w emocjach nie jest skierowane przeciwko nam dorosłym.
W przypadku przedszkolaków kluczowe jest to, aby pomóc im zrozumieć, co odczuwają, i dać im narzędzia do wyrażania tych uczuć w odpowiedni sposób.
- Przestrzeń dziecka: Kiedy dziecko jest zezłoszczone, ważne jest, aby dać mu trochę przestrzeni do uspokojenia się. Nie zmuszaj go do rozmowy o tym, co czuje, dopóki nie jest na to gotowe.
- Zidentyfikowanie i nazwanie trudnych emocji: Pomoc dziecku w zrozumieniu, co odczuwa, nazywając daną emocję. Możesz powiedzieć: „Widzę, że jesteś bardzo zły. To jest w porządku, ale nie możemy ranić innych osób, kiedy jesteśmy źli.”
- Okazywanie empatii: Zrozumienie i uznawanie emocji dziecka jest kluczowe do dobrego radzenia sobie z nimi. Powiedz dziecku, że rozumiesz, jak się czuje, i że to jest w porządku, aby odczuwać te emocje.
- Wyrażanie emocji: Pokazanie dziecku zdrowych sposobów wyrażania złości, jak na przykład poprzez rysowanie, bieganie na świeżym powietrzu lub tupanie nogami.
Starsze dzieci mają bardziej rozwiniętą zdolność do zrozumienia i zarządzania swoimi emocjami, ale wciąż potrzebują wsparcia i wskazówek od bardziej doświadczonych osób dorosłych.
- Rozmowa o emocjach: Zachęcanie dziecka do rozmowy o tym, co czuje. Ważne jest, aby dać nastolatkowi zrozumieć, że wszystkie emocje są ważne i mamy pełne prawo do ich odczuwania.
- Dziecko świadome emocji: Pomoc dziecku w zrozumieniu, że emocje są naturalną częścią życia i nawet jeżeli są trudne do opanowania, można nimi zarządzać.
- Zachęcanie do technik relaksacyjnych: Nauka świadomych technik, które mogą pomóc w radzeniu sobie z agresją, takich jak głębokie oddychanie, medytacja lub ćwiczenia mindfulness.
- Ustalenie granic: Dziecko powinno zrozumieć, że chociaż to jest w porządku, aby odczuwać silne emocje, istnieją pewne granice, jakich należy przestrzegać. Wyrażanie oczekiwań co do zachowania, takie jak nie krzyczenie na innych lub nie niszczenie rzeczy w złości.
Negatywne emocje są naturalną częścią naszego życia i mają swoje miejsce w codzienności, jednak ważne jest, aby nauczyć dzieci, jak je efektywnie rozładować, w zdrowy i bezpieczny sposób.
Aby pomóc dziecku wyrazić złość w zdrowy sposób, możemy nauczyć je jednej z technik, takich jak:
- Rysowanie lub malowanie: Zaproponowanie dziecku, aby narysowało, jak wygląda złość. Pomoże to lepiej zrozumieć odczuwane uczucie i da kreatywną przestrzeń na jego wyrażenie.
- Ćwiczenia fizyczne: Aktywność fizyczna, jak bieganie, skakanie na trampolinie czy jazda na rowerze, może pomóc rozładować napięcie i złagodzić złość.
Dziecko może czuć się nerwowe z różnych powodów. Na uczucie poddenerwowania wpływ może mieć stresująca sytuacja, otoczenie, lub złe samopoczucie dziecka. Wywołany nerwami stres może manifestować się na różne sposoby. Aby wyciszyć dziecko, spróbuj:
- Muzyka relaksacyjna: Delikatna, relaksująca muzyka może pomóc uspokoić nerwowe dziecko. Wybierz utwory, które są spokojne i pomagają się zrelaksować.
- Czytanie książek: Wspólne czytanie ulubionej książki pomoże pomóc dziecku skupić się i uspokoić nerwy.
Kiedy dziecko wykazuje zachowania agresywne, ważne jest, aby zrozumieć, że zazwyczaj jest to wynik silnej emocji, której dziecko nie potrafi inaczej kontrolować.
- Określenie granic zachowania: Powiedz dziecku, że agresja nie jest akceptowalna. Daj mu zrozumieć, że złość jest naturalna, ale agresja wobec innych jest nieodpowiednia.
- Ćwiczenia relaksacyjne: Ucząc dziecko technik relaksacyjnych, takich jak głębokie oddychanie, joga, czy zajęcia mindfulness możemy pomóc mu zapanować nad agresją.
Inteligencja emocjonalna to zdolność do rozpoznawania, zrozumienia i zarządzania własnymi emocjami, a także umiejętność empatii i interakcji z emocjami innych osób. Choć często niedoceniana, jest niezwykle ważna, ponieważ wpływa na naszą zdolność do radzenia sobie ze stresami życia codziennego, budowania zdrowych relacji i podejmowania skutecznych decyzji.
Rozwój inteligencji emocjonalnej u dzieci jest szczególnie ważny, ponieważ wpływa na ich zdrowie emocjonalne, zdolność nauki, a nawet przyszłe sukcesy w życiu. Dzieci, które rozwijają inteligencję emocjonalną, mają lepszą zdolność do radzenia sobie ze stresem, są bardziej empatyczne i lepiej radzą sobie w sytuacjach społecznych.
- Zabawa przed lustrem. Wykorzystajcie lustro do obserwowania jak Wasza twarz zmienia się pod wpływem różnych emocji. Poproś dziecko, aby przed lustrem naśladowało różne emocje, a następnie rozmawiajcie razem o tym, jak dana emocja „wygląda”.
- Zabawy ruchowe. Emocje często wyrażamy nie tylko twarzą, ale i całym ciałem. Spróbujcie “zamrozić” Wasze ciało w danej emocji, co pomoże dziecku lepiej zrozumieć, jak różne emocje „czują się” w ciele i jak możemy je bezpiecznie okazywać.
- Emocjonalne memory. Zagrajcie razem w grę memory z obrazkami przedstawiającymi pary tych samych emocji. W trakcie gry rozmawiajcie o tym, co każda z emocji oznacza i kiedy można je odczuwać.
Główne cele:
– kształtowanie świadomości emocjonalnej;
– nauka rozpoznawania stanów emocjonalnych;
– nauka radzenia sobie z nieprzyjemnymi emocjami;
– budowanie poczucia własnej wartości;
– odreagowanie napięcia;
– integracja uczestników, budowanie relacji;
– poszerzenie wiedzy o emocjach i sposobach ich wyrażania;
– kształtowanie umiejętności współpracy w grupie;
– rozwijanie umiejętności interpersonalnych.

